Seoladh an dara comhairliúchán poiblí ar dhréacht-Rialacháin maidir le Clibeáil Bradán Fiáin agus Breac Mara 2026

D’fhógair an tAire Stáit atá freagrach as Iascaigh agus Muir, Timmy Dooley, seoladh an dara comhairliúchán poiblí ar dhréacht-Rialacháin Scéim Clibeála Bradán Fiáin agus Breac Mara 2026.

Tugann an comhairliúchán seo deis bhreise do gheallsealbhóirí agus do bhaill den phobal trácht a dhéanamh ar na dréacht-Rialacháin sula gcuirtear i gcrích iad.

Ag fógairt an tseolta, dúirt an tAire Dooley: “Ba mhaith liom buíochas a ghabháil leis na geallsealbhóirí go léir a thóg an t-am chun a dtuairimí a chur isteach ar an gcéad phróiseas comhairliúcháin. Fuarthas 326 aighneacht agus tá bhur n-aiseolas cuiditheach, mar aon leis an gcomhairle eolaíoch, tar éis eolas a chur ar fáil do na dréacht-rialacháin nuashonraithe.

“Tugann an dara comhairliúchán seo deis eile do gheallsealbhóirí athbhreithniú a dhéanamh ar na bearta atá á moladh agus a dtuairimí a roinnt sula gcuirtear i gcrích na rialacháin. Mholfainn daoibh go léir arís páirt a ghlacadh sa phróiseas seo.”

LÉIGH FREISIN: Tiocfaidh rialacháin nua a thoirmisceann scramblálaithe in áiteanna poiblí i bhfeidhm sna seachtainí amach romhainn

Mheall an chéad chomhairliúchán freagra suntasach ó raon geallsealbhóirí, rud a léiríonn imní chomhroinnte maidir le caomhnú agus bainistíocht fhadtéarmach stoic bradán fiáin agus breac mara.

Tá breithniú déanta ar na 326 aighneacht go léir a fuarthas laistigh den tréimhse chomhairliúcháin agus tá tuarascáil chomhairliúcháin, ina ndéantar achoimre ar na príomhthéamaí a ardaigh na geallsealbhóirí, foilsithe ar an leathanach comhairliúcháin.

Tá an t-aiseolas a fuarthas tar éis eolas a chur ar fáil maidir le mionchoigeartú a dhéanamh ar na dréacht-rialacháin. Go dtí go mbeidh na rialacháin seo críochnaithe, fanfaidh an creat rialála atá ann cheana féin arna sholáthar ag Rialacháin na Scéime Bradán Fiáin agus Breac Mara (Leasú) 2024 (I.R. Uimh. 741/2024) agus na fodhlíthe gaolmhara i bhfeidhm.

Is dúshlán suntasach fós stoic atá ag dul i laghad. Ina gComhairle Gabhála 2026, thuairiscigh TEGOS (an Grúpa Saineolaithe Teicniúla ar Bhradán) go bhfuil líon na mbradán fiáin atá ag filleadh ar Éirinn laghdaithe de réir a chéile ó bhreis is 1 mhilliún ar feadh cuid mhaith de na 1970idí go dtí faoi bhun 200,000 le blianta beaga anuas.

Tá an laghdú stoic le feiceáil freisin i staitisticí gabhála a d’fhoilsigh Iascaigh Intíre Éireann (IFI), agus gabhálacha reatha níos lú ná leath na leibhéil a chonacthas sna 2000idí.

Sa chomhthéacs seo, scríobh an tAire chuig IFI, ag iarraidh orthu athbhreithniú a dhéanamh ar an gcur chuige atá ann cheana maidir le bainistíocht bradán agus breithniú a dhéanamh ar na roghanna atá ar fáil chun stoic a chosaint agus a aisghabháil. Cuirfidh an obair seo, agus comhairle eolaíoch mar thaca aici, eolas ar fáil do chinntí beartais amach anseo sa réimse seo.

Dúirt an tAire freisin: “Is ábhar mór imní dom an meath leanúnach ar stoic. D’iarr mé ar Iascaigh Intíre Éireann a dtuairimí ar an gcóras bainistíochta bradán atá ann cheana agus breithniú a dhéanamh ar na roghanna a d’fhéadfadh a bheith ar fáil chun aghaidh a thabhairt ar an meath leanúnach ar stoic, suas go dtí agus lena n-áirítear moratóir ar bhaint bradán.”

Tá an comhairliúchán seo ar siúl i gcomhréir leis an gceanglas reachtúil na dréacht-rialacháin a chur ar fáil le haghaidh tuairimí agus iarrtar tuairimí ó gach páirtí leasmhar sula ndéantar na rialacháin chríochnaitheacha. Tá sonraí maidir le conas aighneacht a dhéanamh, mar aon leis na dréacht-rialacháin agus na tuarascálacha eolaíocha tacaíochta, ar fáil ar shuíomh Gréasáin na Roinne ag: Rialacháin agus Bearta Caomhnaithe na Scéime Clibeála Bradán Fiáin agus Breac Mara (Leasú) 2026.

Beidh an comhairliúchán ar oscailt go dtí 5:30pm Déardaoin, 5 Márta 2026.